O padobranstvu

Padobranstvo ili skydiving (eng.) je aktivnost koja podrazumijeva slobodan pad sa određene visine, gdje se za prizemljenje koristi padobran.

 Istorija padobranstva je zvanično počela skokom iz balona od strane Andre-Žaka Garnerina 1797. godine. Padobranstvo je korišćeno u vojsci od rane 1900.godine, i korišćeno je u oba svjetska rata . Rana takmičenja datiraju iz 1930.godine, a postalo je internacionalni sport 1951. godine. Danas se padobranstvom ljudi bave rekreativno i profesionalno kao sportom, a koristi se u vojnu svrhu i povremeno se njime bave vatrogasci šumskih požara.

Tipčan skok podrazumijeva skok iz letilice (obično aviona, ali ponekad i helikoptera, ili čak balona), sa visine od oko 4.000 metara, slobodan pad od oko 2.000 – 3.000 metara , i otvaranje padobrana na propisanoj visini kako bi se padobranac usporio, i meko i bezbjedno prizemljio.

Jednom kada je padobran otvoren (obično oko 1000 metara), padobranac može kontrolisati pravac i brzinu padobrana sa trakama i kanapima koji se zovu “komande”, sa držačima za ruke koji se zovu “hvataljke”, koje su zakačene za padobran, tako da padobranac može veoma precizno da sleti na željeno mjesto na zemlji, meko i bezbjedno. Većina modernih sportskih padobrana su “samonaduvavajuće” komore (obično 7 ili 9) u obliku krila (misli se na profil) koji obezbjeđuju savršenu kontrolu brzine i pravca. Padobrani su prvenstveno konstruisani sa namjerom da padobranac iz slobodnog pada uspori brzinu svoga tijela, ublaži “dinamčki udar” prilikom otvaranja padobrana iz “pune brzine” tijela, i da meko i bezbjedno sleti na zemlju.

Mnogi padobranci skaču jer je to najbliže onome što se zove “san o letenju”. Padobranstvo je jedina vazdušna aktivnost gde je tijelo instrument letenja, umesto mašine. Manipulišući položajem tijela, kao što pilot manipuliše letilicom, padobranci mogu da se okreću u mjestu, prave salto u naprijed ili nazad, kreću se naprijed ili nazad, pa čak na trenutke da stvore i uzgon. Iskusni padobranci će vam reći da u slobodnom padu možete raditi sve ono što rade i ptice, osim da letite na gore. Zato i ne čudi padobranska izreka da “samo padobranci znaju zašto ptice pjevaju…”. Ovo je jedino mjesto gdje možete letjeti svojim tijelom u sve tri regularne dimenzije (gore-dolje, lijevo-desno, naprijed-nazad), plus četvta dimenzija relativne brzine.

 U slobodnom padu, možete prevariti granice vremena i prostora, ali samo na oko minut vremena. Padobranci generalno nemaju utisak propadanja zbog činjenice da za relativno kratko vrijeme dostižu “konačnu brzinu” (terminal velocity) od oko 180 – 200 km/h u “box” položaju (stomak prema zemlji) ili čak i preko 350 km/h sa položajem glave na dolje ili nogu na dolje, te kada dostignu tu brzinu tijelo više ne ubrzava prema zemlji. Ovu brzinu ima svako tijelo koje pada, ali mu se konačna brzina razlikuje u zavisnosti od dimenzija i težine.